‘Wous wauwelen en pseudo-politici in Plato’s grot.’ Wynia’s week 28 oktober 2026

Posted on by Panglosss

 

*

Deze aflevering van Wynia’s week vonden ze wèl de moeite waard, omdat hij zinderend up to date is: ‘Geen mummelende muppets over politieke partijen met hun propaganda-beloftes en geen hitsige peilingen, die er de facto al lange tijd helemaal niets meer toe doen, maar: ad rem en ad hominem, analyses van een risje pernicieuze poppetjes, bevangen door geldingsdrang, geldzucht en hubris, die het Algemeen Belang nuffig aan hun design naaldhakken prikken en lallend aan hun lompe laarzen lappen.’  Jazeker, ze zijn niet op hun achterhoofd gevallen.

  • Juist, Wynia vertelt het verhaal met een context en mét de lijntjes die het spinneweb-netwerk constitueren. Alles in de faction-mode natuurlijk.  Overigens dronk Socrates de gifbeker met scheerling en niet met dolle kervel.

Té ‘dol’, want de moeder van U heeft leesgroepen – van zeven delnemers per groep max, maar liefst vijf – waarin onder anderen biologen en filosofen die ook Internationale Betrekkingen ‘doen,’ die de sterren uit de lucht debatteren! Gratifying indeed.
Deze AI-cartoon zou door twee van zulke werkgroepen zijn bedacht.

  • Wat denk je van deze Oppenheimer-cartoon? De wasmiddelen-reclame en -poederpropaganda viert in de post-post-post-moderne-politiek hoogtij. Goede cartoonisten hebben een veel betere neus voor de politieke actualiteit dan zwaarwichtige, epibrerende commentatoren.

Witwasssen, schoonwassen en een maniakale beheptheid met optische reinheid; het zit er allemaal in! Goede cartoonisten kunnen het maatschappelijk gebeuren treffend verbéélden! Hedendaagse politici hebben geen verbeelding – dat is de gletsjer van het duurzaam afbreken van ons onderwijs. Dat is een sluipend stapelgif, dat ontstuitbaar in-kankert. Niet zo snel als een scheerling-drank, maar wel dodelijk.

  • Het onderwijs ondermijnen, is de effectiefste manier om een hele beschaving naar de ratsmodee te schoppen, terwijl er niemand aansprakelijk kan worden gesteld, want het is een anonieme modder-derrie-stroom, die door de poriën van de maatschappij binnensijpelt. Het gebeurt in kleine stapjes (Small Steps!) en wordt propaganda-gedreven, met regenboogvlaggen, lentekriebels, paarse dagen en de LHBTQ-letterbak bij het leesplankje, and what have you.

Weet je dat verhalen vertellen met het flanelbord bij ons steeds populairder wordt!? Ook bij volwassenen. Met het flanelbord zit je bovendien bij elkaar en plak je de afbeeldingen in onderling overleg op het flanelbord, zodat je samen een narratief constitueert.
Wij doen nu de Boerenopoorlogen. Aan de hand van onder andere Thomas Pakenham (1979), ISBN 0 297 77395 X.  Daar komen op youtube de prachtigste prenten van. Die printen we uit en plakken dat op het flanelbord, soms werken we een plaat in detail verder uit, daarmee maak je het verhaal. We hebben even het powerpoint-recept geprobeerd, maar dan heeft een persoon de regie in handen, terwijl met het flanelbord de deelnemers fysiek naar het bord kunnen lopen om bijvoorbeeld de volgorde van de prenten te wijzigen, al dan niet na een discussie.

  • Soms mogen de kinderen opblijven en meekijken. Verrassend bij de Boerenoorlogen is bijvoorbeeld ook dat de kinderen negers in heel andere contexten te zien krijgen, dan die waarin wij ze in de naargeestige actualiteit meestal krijgen opgedist en voorgeschoteld. Waarom lach je nou?

Omdat onze dochter van vijf haar broertje voor ‘egoïstische imperialist’ uitmaakte, toen ze ruzie hadden. Dat was koddig.

  • Tja, zo’n wurm van drie turven hoog. Onze neefjes en nichtjes hebben een kwartetspel gemaakt met bijna alle personages van de Reformatie en Contra-Reformatie, met inbegrip van de Cromwellperiode in GB. Even helemaal weg uit de warrige janboel van islamisme, zionisme, politiek autisme, moslimmania en woke-isme.

Jullie hebben een paar maanden geleden een relatief recente complete Winkler Prins, in zo’n doos van tien kilo boek, voor tien euro, verworven. Daar maakt ons kroost ook graag gebruik van. Lezen van papier en met een vergrootglas om het extra spannend te maken. Een kinderhand is gauw gevuld. Die Nabakovs erbij, die zijn ook nooit weg natuurlijk.

*

 

Oct 28, 2026      www.youtube.com/watch?v=HvtzZ49FBVg
‘ Het is al onrustig binnen de VVD sinds Mark Rutte in de zomer van 2023 zijn afscheid van de Nederlandse politiek aankondigde. Maar heeft Rutte wel echt de Nederlandse politiek verlaten? Was hij niet heimelijk bij de vorming van zowel het kabinet-Schoof als het kabinet-Jetten betrokken? Het heeft er in ieder geval alle schijn van dat hij er mede de hand in had dat zijn vertrouwelingen Sophie Hermans, David van Weel en Dilan Yesilgöz sleutelfuncties kregen in deze kabinetten.’

 

 

 

‘Politici moeten afblijven van onze pensioenen en oudedagsvoorzieningen’

Posted on by Panglosss

 

Parkeer 

 

  resmilitares.com/en/how-long-did-roman-legionaries-serve-the-life/    resmilitares.com/en/how-long-did-roman-legionaries-serve-the-life/

*

“De politici weten ons, légionaires, altijd te vinden als ze in de penarie zitten, maar verder talen ze niet naar naar ons. Dat was in het oude Rome ook al zo. Wij moeten dus voor onszelf zorgen. Nu gaan ze proberen oud tegen jong uit te spelen, maar dat gaat niet werken.’

  • P vertelde dat Macron en zijn trawanten hard hebben moeten onderhandelen om special forces van het Légion Étrangère te kunnen inzetten voor de rellen. ‘Legionaires houden van orde, tucht en discipline , maar de politici slagen er steeds in overal een rotzooitje van te maken.’

Macron zou voor een poosje uit Frankrijk te zijn vertrokken – just in case ….

  • Dat is een scenario, het conventionele, waar de MSM zich meestal en overwegend van bedienen. In het verlengde van die manier van denken ligt de overtuiging dat alleen al het feit dat het Vreemdelingenlegioen is ingeschakeld – om Kunstobjecten te bewaken en eventueel te verdedigen zoals het heet; een uiterst uitgekookte PR-boodschap! – dat die informatie afdoende zou zijn om de relschoppers en plunderaars zich wel twee keer te laten bezinnen alvorens te doen wat zij misschien voornemens waren. Er zijn natuurlijk andere scenario’s te bedenken, en daar heb je geen AI bij nodig.

Zoals bijvoorbeeld?

  • Dat de legionaires van het LE de leiders en aanstichters van deze troebelen eruit pikken (de meesten zijn al lang bekend, maar mogen door de wappie-politici niet worden aangepakt) en ze ervan overtuigen dat dáár hun toekomst niet ligt. Het Franse LE schijnt heel goed te zijn in overtuigen en overreden van opstandige en balsturige jongelui. De simpele basisformule is te herleiden op Etzioni’s drieslag: obediende > compliance > commitment. In het begin is het gewoon: gehoorzamen, daarna snap je de voordelen van je-voegen-naar, en tenslotte committeer je je aan de organisatie > Legio patria nostra. Of je ‘verdampt’ alsnog.

Je bedoelt de relschoppers ‘liquideren’?

  • Als ze hardleers blijken, in het uiterste geval, ja, wellicht de meest verstokte recidivisten, maar dat zou een lose-losescenario zijn. Misschien dat Macron dat aan het bespreken is, elders, in de VS (CIA) of in Israël (Mossad), hij is tenslotte slechts een politicus, en politici denken overwegend in ultra-korte egocentrische en opportunistische scenario’s. Macron blijkt bovendien geen goed politicus, gezien de stand van zaken in Frankrijk nu. Ga nog maar eens na hoe Marcron aan zijn presidentschap is geraakt; dat typeert de man en het politieke systeem.
    Neen, je moet meer de kant op denken van recrutering en inlijven van de recalcitranten in het LE. Ze spreken en verstaan meestal al Frans, ze hebben lef getoond en beschikken hoogstwaarschijnlijk over leiderschapskwaliteiten en organisatietalent. De keuze is simpel: je verdwijnt spoorloos, of je meldt je bij ons aan en dan krijg je een opleiding, je leert een vak waar je ook ná je vijf jaar dienst iets aan hebt. Tegelijkertijd worden zo door het LE ingeburgerd. Na vijf jaar dienst in het LE krijgen ze het Franse paspoort, net als de Romeinse legionaires na 25 jaar hun diploma kregen en Romeins staatsburger werden. Het Franse LE en het Romeinse legioensysteem liggen qua basisprincipe in elkaars verlengde.  > *** >  history-rome.com/structure-of-a-roman-legion-complete-guide-to-ancient-roman-military-organization/

……………………..   ………………………..  …………………………..

……………………..   ………………………..  …………………………..

* 

* * *

The Wild Geese is a 1978 British war action film directed by Andrew V. McLaglen, and starring Richard Burton, Roger Moore, Richard Harris and Hardy Krüger as a British mercenary unit in Sub-Saharan Africa.

* * * * *

Onze kinderen en hun vrienden zijn momenteel helemaal in de klassieke geschiedenis en voor al de Romeinen intrigeren ze.
Of wij geen leuke opdrachten voor ze konden verzinnen, waarmee ze hun enthousiasme konden kaderen? Wij wisten immers zo veel.

  • En toen bedachten jullie dit. Mag ik raden? Hoe zou je de moderne Fransen net als de Romeinen tóen, eventueel via het leger tot ordentelijke, patriottische, Franse burgers kunnen kneden? Zij hebben tenslotte hun Vreemdelingenlegioen.

Juist, maak van de Franse rauwdouwers burgers, zoals de oude Romeinen van hun arme boeren – via 20 jaar legioen – Romeinse burgers maakten. Ga niet te ver in op de haken en ogen vanwege tijd- en cultuurverschillen, maar houd de grote lijn in de gaten!

  • Jááááháááá, maar na die twintig jaar legioen, moesten de oude Romeinen proberen om weer burgers van hun veteranen te maken. Hoe doen en deden de Amerikanen dat? Stop je veteranen vol met fentanol? Ent ze in tegen de pest en Covid? Hoe denken al die ronkende, kwetterende en snaterende Nederlandse oorlogshitsers dat te gaan aanpakken?

Jôh, er bestaan geen loopgraven meer. Dié loopgraven die in de Oekraïne aan het begin van de proxy-oorlog aldaar misschien werden gegraven zijn al lang opgevuld met de lijken van anderhalve generatie Oekraïense (en Russische) jonge kerels. We horen nu regelmatig zeggen dat men best het leger in wil om liefst alles van drones te leren, teneinde die drones daarna ‘op nuttige wijze en effectief’ aan te kunnen wenden. Drie keer raden wat ze met dat laatste vermoedelijk bedoelen.

 

 

 

 

 

 

Werken met AI is veel leuker dan

Posted on by Panglosss

 

Parkeer

 

*

Haar pupillen begonnen de werkgroep met smalende opmerkingen over een politica die AI zou gebruiken voor haar officiële communicaties en die zich als klap op de vuurpijl ook nogeens met kreupele taalspelletjes bezig lijkt te houden. Daar sprong ze op in –  à l’improviste – want aan snieren over hopeloze politiek en hikhortende politici wilde ze geen twee lesuren verkwisten.

  • Dat doet ze vaker, en knap ook nog. Wisten de pupillen wie Chantal Mouffe en Carl Schmitt zijn? Of waren ze meteen geïntimideerd?

Intimideren, is nooit de opzet, maar verrassen wel, en dát was zeker het geval.

  • Ja, knap, en dan meteen zelf met AI werken. Didactisch knap hoor. Laten zien hoe je AI wél intelligent kunt inzetten – en ga vooral niet de politiek in. Dat laatste is mijn humor. Trek ons onderwijs maar door de ‘leesplee.’

Zou de diva deze abominabele ‘ ‘aporie’ ‘ (in de zin van: ‘denkverlegenheid’) zelf hebben bedacht, of zou een gemankeerde spindoctor haar dit hebben opgedist.

  • Ach, dat is speculeren. Als tekstschrijver moet je je aanpassen aan het niveau van je klant. Tot op zekere hoogte welteverstaan. Ik herinner me nog levendig hoe ik twee maal 24 uur heb besteed aan het proberen te overtuigen van een klant die mij een tekst voor zijn spamfilter wilde laten opleuken. Ik moest ervoor zorgen dat de tekst zo mogelijk nóg ‘vlammender en wervender’ zou worden dan dat hij hem al had gemaakt. Ja ja, waar gebeurd. Hij had geschreven dat je bij gebruik van zijn spamfilter gegarandeerd ‘verstoken van spam’ zou blijven. Hetgeen weliswaar humoristisch is, maar niet zo bedoeld kan zijn. Dacht ik. Met zijn spamfilter zou de gebruiker, ‘gevrijwaard’ of ‘verschoond’ van spam blijven. Niet: verstoken, want je wil immers géén spam hebben.
    Dat ging er bij hem maar niet in, dus heb ik zijn aanbetaling teruggestort en hem nadrukkelijk verboden mij als tekstdoctor te noemen of aan te bevelen. Zoiets zou zich in dit geval misschien kunnen hebben afgespeeld en voltrokken, maar dat blijft speculatie. Iemand heeft ergens de melk horen klotsen of kabbelen, maar heeft geen idee waar de tepel precies hangt.

Wedden dat de spindoctors deze lauwe natte wind zullen proberen op te leuken? ‘Dieper’ te maken, een serieuze politieke boer.

  • Ach jôh van een slappe scheet laat zich niets boetseren. Deze mevrouw heeft geen track record van diepe politiek-staatkundige bespiegelingen. ‘Bij alle Haagse plucheplakkers met we zitten opgescheept, is het pure pose en poppenkast.’ Zullen we een deel van onze AI-discussie maar hieronder plakken?

Dat is best, maar niet in extenso. De jongelui moeten ook wat zelfwerkzaamheid ontplooien.
Laat een uitwerking van Schmitt’s theorie anders maar even in de coulissen. Wie het per se wil, zoek het zelf op.

*

Copilot said: Antagonisme: de relatie tussen vijanden
Een antagonistische verhouding ontstaat wanneer twee partijen elkaar ervaren als een fundamentele bedreiging.
De ander is dan niet simpelweg iemand met een andere mening, maar iemand wiens bestaan, identiteit of politieke project als onverenigbaar wordt gezien met het eigene.
In een antagonisme geldt impliciet: “Als jij wint, kan ik niet bestaan als wie ik ben.”
De tegenpartij wordt daarom niet beschouwd als een legitieme deelnemer aan dezelfde politieke gemeenschap.
Voorbeelden:
 – godsdienstige burgeroorlogen;
– etnische conflicten [denk aan Tutsi-Huti];
– revoluties waarin een klasse de andere als uit te roeien vijand ziet;
– politieke situaties waarin de andere partij als verrader, onmens of existentiële bedreiging wordt voorgesteld.
Dit sluit nauw aan bij Carl Schmitts vriend-vijandschema. Voor Schmitt is dit geen pathologie van de politiek; het is de politiek in haar zuiverste vorm.
Waarom Mouffe Schmitt serieus neemt
Mouffe vindt dat veel liberale denkers de diepte van politieke conflicten onderschatten.
Liberalen spreken vaak alsof tegenstellingen uiteindelijk oplosbaar zijn door: beter overleg; feiten; expertise; rationele argumentatie.
Mouffe antwoordt: Veel conflicten gaan niet over feiten, maar over waarden, identiteiten en machtsverhoudingen.
Je kunt niet “bewijzen” of gelijkheid belangrijker is dan vrijheid, of nationale soevereiniteit belangrijker is dan kosmopolitisme. Daarom blijft er altijd een moment van conflict bestaan. Op dit punt volgt zij Schmitt.
Agonisme: de relatie tussen tegenstanders
De cruciale vraag wordt dan:
Hoe kunnen we conflict behouden zonder in vijandschap terecht te komen?
Dat is waar agonisme verschijnt.
In een agonistische verhouding erkennen de partijen:
– dat ze wezenlijk en diepgaand van elkaar verschillen;
– dat hun strijd reëel is;
– dat ze elkaar willen verslaan;
– maar ook dat de ander een legitieme deelnemer aan de politieke gemeenschap blijft.
De ander is geen vijand meer, maar een tegenstander, adversary.
De impliciete houding luidt: “Ik denk dat jouw visie schadelijk is en ik wil voorkomen dat zij dominant wordt, maar ik erken jouw recht om die visie te verdedigen.”
Politiek wordt dan een permanente strijd om hegemonie binnen gedeelde democratische regels.
Het belang van ‘gedeelde symbolische ruimte’
Mouffe benadrukt dat agonisme alleen mogelijk is wanneer rivalen nog een minimale gemeenschappelijke grond delen.
Bijvoorbeeld: acceptatie van verkiezingsresultaten; erkenning van grondrechten; afwijzing van politiek geweld; erkenning van de tegenpartij als legitieme burger.
Zonder zo’n gemeenschappelijk kader, vervalt agonisme opnieuw in antagonisme.
Daarom is agonisme geen harmonie, maar een vorm van gespannen democratisch evenwicht.
Hegemonie
Hier zie je ook de invloed van Antonio Gramsci op Mouffe.
Volgens haar gaat politiek niet primair over het beheren van verschillen, maar over de strijd om de dominante interpretatie van de samenleving.
Grofweg en kort door de bocht:
– socialisten willen een andere hegemonie;
– liberalen willen een andere hegemonie;
– conservatieven willen een andere hegemonie.
Agonistische politiek betekent niet dat deze tegenstellingen verdwijnen.
Integendeel: Democratie floreert juist wanneer zulke conflicten zichtbaar en politiek georganiseerd zijn.
Waarom consensus gevaarlijk kan worden
Dit is een van haar Mouffe’s bekendste stellingen.
Wanneer het politieke midden beweert dat er geen echte alternatieven meer bestaan, ontstaat volgens Mouffe een probleem.
Wanneer legitieme conflicten niet meer politiek gearticuleerd kunnen worden, verdwijnen ze niet. Ze keren terug in andere vormen: populisme; nationalisme; complotdenken; vijandbeelden.
Daarom schrijft zij dat de poging om alle antagonismen weg te rationaliseren soms juist nieuwe antagonismen produceert.
Een beroemde Mouffeaanse gedachte zou je als volgt kunnen formuleren: Mensen hebben behoefte aan collectieve identificaties. Als democratische instituties daar geen ruimte voor bieden, zoeken zij andere, potentieel gevaarlijkere vormen van “wij-zij”-vorming.
Een interessante paradox
Mouffe zegt dus niet: “Laten we minder conflict hebben.”
Zij zegt juist: “Laten we meer politiek conflict hebben, maar minder vijandschap.”
Dat klinkt paradoxaal, maar het is precies haar punt.
Democratie wordt niet beschermd door conflicten te ontkennen en uit te wissen.
Democratie wordt beschermd en geborgd door conflicten zó te organiseren dat tegenstanders elkaar niet als vijanden gaan of blijven beschouwen.

Democratie is niet de afwezigheid van conflict, maar de domesticatie van conflict.

Dat is volgens mij de meest Mouffeaanse zin die je kunt formuleren.

En als je verder wilt graven, is het ook interessant om te kijken naar de kritiek op Mouffe. Denkers als Jürgen Habermas, Nancy Fraser en Bonnie Honig vragen zich af of Mouffe voldoende verklaart hoe agonistische verhoudingen eigenlijk stabiel kunnen blijven. Met andere woorden: wat zorgt ervoor, en hoe, dat een tegenspeler niet opnieuw een vijand wordt? Dat blijft een van de grote vragen in haar theorie.

Maar voor het opfrissen van het onderscheid zitten jullie nu denk ik weer aardig “in de stof”. 🙂

…………………………  ……………………………  …………………………….

*

 

 

 

 

Veinzen, liegen en bedriegen als werk en baan?

Posted on by Panglosss

 

*

Veinzen, liegen en bedriegen als baan? Heb je het alweer over beroepspolitici?

O ja, die zieke grap met Jan Nieboer. Enkele van de agenten die aan die intimidatie-komedie van Nieboer zou hebben deelgenomen, praatten daarover op een terrasje, aan een tafeltje achter B en K; die agenten geneerden zich achteraf dood. Zeker nadat ze Nieboer bij Luka hadden gezien: ‘Zit je daar als volwassen politiemensen in een DHL-busje om een slechte sting-operatie uit te voeren. Dat gedoe met dat nep-pakketje. Zielig!  Alsof we geen beter werk te doen zouden hebben.’

  • Precies daarom gaat het. Politie dient nooit te worden misbruikt voor politieke doeleinden. De politie en het leger zijn geen personeel waarover politici naar eigen goeddunken kunnen beschikken. Je ziet in het Amerika van Trump waar dat toe kan leiden. De jongelui hebben AI gevraagd een kort ironisch-kritisch opstel erover te schrijven en hier is het resultaat.

AI-opstel  >  ‘Het echte probleem is niet dat agenten liegen
Naar aanleiding van een recent NRC-artikel over undercoveroperaties werd aandacht besteed aan agenten die worstelen met de morele gevolgen van liegen en bedriegen tijdens hun werk. Dat lijkt ons echter niet de kern van het probleem.

Wie undercoverwerk serieus neemt, weet dat misleiding daar onvermijdelijk onderdeel van uitmaakt. Een infiltrant die altijd de waarheid spreekt, houdt het doorgaans geen dag vol. De vraag of agenten in zo’n functie soms moeten liegen, is daarom nauwelijks interessant. Natuurlijk moeten ze dat. Daarvoor worden ze hopelijk goed opgeleid.

Interessanter is de vraag wat er gebeurt wanneer liegen en bedriegen routine worden.

Menselijk gedrag wordt gevormd door gewoonte. Wat aanvankelijk wringt, went. Wat eerst als uitzondering wordt ervaren, wordt na verloop van tijd normaal. Dat geldt voor iedereen. Ook voor politiemensen, veiligheidsdiensten en inlichtingenofficieren.
Juist daarom was de beruchte uitspraak van voormalig CIA-directeur Mike Pompeo in 2019 zo onthullend. “We lied, we cheated, we stole”, zei hij lachend over zijn tijd bij de CIA. Het publiek lachte mee. De opmerking was niet schokkend omdat niemand wist dat inlichtingendiensten misleiding gebruiken. Zij was schokkend vanwege de moeiteloosheid waarmee dat badinerend werd gepresenteerd als iets vanzelfsprekends.

Een gezond en goed functionerend geweten is in dat licht geen beroepsfout maar eerder een veiligheidsmechanisme. Mensen die af en toe twijfelen aan wat zij doen, vormen een rem op ontsporing. Mensen die daar nooit meer aan twijfelen, worden pas echt gevaarlijk.
Daarom zou de discussie niet moeten gaan over agenten die moeite hebben met misleiding. Integendeel. Het is eerder geruststellend dat sommige agenten blijkbaar met die vraag worstelen.

De werkelijk interessante vraag is een andere: waar worden die bijzondere bevoegdheden voor ingezet?

In de afgelopen jaren zijn er diverse controversiële politieoperaties geweest waarbij burgers zich afvroegen of het doel nog wel zuivere opsporing was, of dat er ook elementen van intimidatie, afschrikking of politieke beeldvorming meespeelden. Over zulke vragen lopen de meningen uiteraard uiteen. Maar juist daar ligt de kern van de zaak.
Wanneer een agent het gevoel krijgt dat hij niet zozeer de wet handhaaft als wel een politiek gewenst effect helpt creëren, ontstaat een fundamenteel probleem. Niet omdat hij moet liegen, maar omdat hij zich afvraagt waarvoor en voor wie hij liegt.

Zelf hoorde ik kortgeleden op een terrasje aan een tafeltje achter ons, een gesprek van enkele mannen die beweerden betrokken te zijn geweest bij een omstreden politieactie tegen activist Jan Nieboer. Hun identiteit en betrokkenheid kan ik niet verifiëren; ze zaten achter ons en we zijn niet gaan kijken wie of het waren. Wat mij vooral bijbleef was de toon waarin ze hun verhaal deden. Zij spraken vooral over schaamte, niet over angst, geweld of gevaar. Zij spraken over het gevoel gebruikt te zijn voor iets wat volgens hen meer met politieke afrekening dan met rechtshandhaving te maken had. Dat zat ze niet lekker.
Of hun oordeel juist was, weet ik nog niet. Ze zagen Jan Nieboer op Youtube zijn verhaal doen bij Jorn Luca en dachten eraan terug hoe ze in een DHL-busje met het team wachtten en een van hen Nieboer als pakketjesbezorger misleidde, voordat ze met het hele team naar binnen stormden. Daarna werd de man in een Audi met razende vaart naar bureau Groningen gereden. Waarom was deze meldodramatische show nodig? Ze hadden meneer Nieboer toch ook gewoon op gesprek kunnen uitnodigen.

Hun gewetensbezwaar, gêne en kribbigheid vond ik interessanter dan alle discussies over undercovermethoden. Want een democratische rechtsstaat heeft niet in de eerste plaats behoefte aan agenten die nooit liegen. Zij heeft behoefte aan agenten die blijven nadenken over waarom zij iets doen, voor wie zij het doen en waar de grens ligt.
Zodra die vragen niet meer worden gesteld, wordt liegen niet alleen een beroepsinstrument. Dan wordt het een cultuur. En dat is een veel grotere bedreiging dan een enkele undercoveroperatie ooit zal zijn.’

 

 

    Wubby Luyendijk –  https://www.nrc.nl/nieuws/2026/09/23/undercoveroperaties-van-de-politie-zijn-nog-te-veel-drijfzand-waarschuwt-strafrechtdocent-na-promotieonderzoek-want-hoe-ver-ga-je-a4937342?t=1790249775

 

 

 

 

 

 

sarco-phagocytose ?

Posted on by Panglosss

 

Deze Oppenheimer-cartoon is tamelijk ‘zwaar gelaagd’ denken wij, maar misschien zoeken we er te veel achter. Het Kuifje-verhaal  De sigaren van de farao kennen we (in onze kring althans) bijna allemaal, en dat kun je als basis van je lezing of duiding nemen. De rode zee is me dunkt zinderend actueel, in verband met Hormuz en de verdere peperdure poppenkasterij eromheen.

  • De diagonaal van linksboven (cartoon-farao Rutte) naar rechtsbeneden (cobra, adder, cartoon-Yelsilgöz) loopt via het hapje, de D66-ger Rob Jetten, in het midden. De adder verwijst naar Cleopatra die zich door een adder dood liet bijten toen haar gerommel met de Romein Marcus Antonius van de rails liep,

Bobby, het hondje van Kuifje, heeft de klimaat hockeystick in de bek, die staat voor zowel de klimaat-hockeystick, als voor het Argentijnse hockey-vriendje van Jetten.

  • Precies, dus links boven de VVD’er Rutte en rechtsonder de de VVD’er Yesilgöz, met in het midden de D66-ger Jetten als het hapje dat ze gaan oppeuzelen.

En wij, wij laten ons voortdurend een sigaar uit eigen doos aansmeren.

De jongelui hebben er een AI bij gehaald en die geeft onder andere de volgende lezingen bij deze cartoon:
Copilot said:
‘( ……………….. )
Versie 2  Sarco-phagocytose
Waar Kuifje avontuur zag, ziet Oppenheimer verval. Farao Rutte kijkt toe hoe Robje de Sigaar door een gang van politieke mummies loopt, recht de bek van Cleopatra’s adder in.
Versie 3 Sarco-phagocytose
Oppenheimer tekent geen grafkamer maar een verteringskanaal. Van de farao linksboven tot de cobra rechtsonder wordt macht keurig gemummificeerd, doorgegeven en opgegeten.
Versie 4 Sarco-phagocytose
In Oppenheimers Vallei der VVD-Koningen is de opvolging een vorm van fagocytose: leiders verdwijnen in sarcofagen, ideeën worden gerecycled en beneden wacht Cleopatra’s cobra op de volgende Marcus Antonius.
Versie 5 (kort en spits) Sarco-phagocytose
Oppenheimer leest de VVD als een Egyptische voedselketen: farao boven, mummies in het midden, cobra onder. Alleen Robje de Sigaar denkt nog dat hij op avontuur is.
Die laatste vind ik het meest cartoonachtig: droog, compact en met een duidelijke verwijzing naar Oppenheimers satirische blik. ‘

  www.nrc.nl/nieuws/2026/09/20/partijen-die-samenwerken-met-de-vvd-zien-al-15-jaar-hun-leider-sneuvelen-is-jetten-de-volgende-a4937052?t=1790070516

 

 

 

De smurfen van het IGJ ?

Posted on by Panglosss

 Parkeer

 

    de.wikipedia.org/wiki/Kaninchen-Ente-Illusion

 

  *

 

    www.nrc.nl/nieuws/2026/09/21/de-berichtgeving-over-ozempic-is-van-medisch-en-maatschappelijk-belang-a4936893?t=1790067330
   Hajo – Frygische muts  –   https://images.nrc.nl/AYpBflzpj-uz3NubaBnBDBr8wwE=/1280x/filters:no_upscale():format(webp)/s3/static.nrc.nl/wp-content/uploads/2026/09/21133359/210926OPI_2036758969_WEB_FI1_ILLU_Ozempic-media_Hajo.jpg
historiek.net/hoorn-des-overvloeds-cornucopia/149691/

*

Je kunt kiezen welk narratief jou het beste zint.

  • De hoorn des overvloeds ligt voor de hand: welvaartsziekten en consumentisme, dus dat is meteen minder leuk, maar de Frygische muts wordt direct een stuk spannender. Daar kun je flink op doorborduren.

Bijvoorbeeld: wie heeft er Viagra of andere oppeppers nodig om nog te kunnen demonstreren (de Frygische muts)? Wie ís de Frygische muts? Waar in Nederland, vind je de hoogste concentratie mutsen?

  • Je zou aan deze Hajo-cartoon een Wittgensteiniaanse Ent-Hase filosofische beschouwing kunnen wijden.

Jazeker, want de cognitieve dissonantie tiert welig in onze hedendaagse maatschappij.

  • En ‘ze’ lijken er alles aan te doen de diffuse onzekerheid tot permanente omgevingsfactor te verheffen. Waarom zouden ‘ze’ dát nou willen doen?

Geen idééééé. We gaan toch nog steeds uit van het goede in de mens?

……………  ………………  ……………………

……………  ………………  ……………………

 

    nl.wikipedia.org/wiki/Frygische_muts

 

*

 

 

 

 

 

‘AI is hot en lijkt almaar hotter te worden, totdat …..?’

Posted on by Panglosss

 

 

    The AI Bubble: Revolution or the Greatest Financial Illusion Ever? – Martin Visser – 16 september 2026 – www.youtube.com/watch?v=BXl-KBtXD1s

*

Journalist Martin Visser is een fervent gebruiker van AI en geeft een aantal vuistregels (bijvoorbeeld: vraag af en toe naar de bekende weg) die iedere intelligente AI-gebruiker zich ter harte kan nemen.

  • In grote lijnen komen die vuistregels bijna een op een overeen met hoe wij AI+ChatGPT (ook bij de eigen, hybride, modellen en vormen) gebruiken en inzetten. Op de keper beschouwd is het niet meer dan je gezonde verstand gebruiken.

Jawel, maar je moet als AI-gebruiker ook over enige kennis beschikken, waardoor je een context paraat hebt, waarin je de AI-antwoorden kunt bedden. Aan die kennis, dáár ontbreekt het bij vele (jonge) AI-gebruikers nogal eens aan. Daardoor laten ze zich vaak al te gauw door AI de bietenbrug op masseren, zonder dat ze het doorhebben – en zonder dat AI een kwaadsappig complot achter de elleboog heeft.
Je zou in veel gevallen bijna kunnen spreken van een vorm van ‘collusie‘, maar dat wordt al snel te ‘menselijk’.

  • Neem de explosie aan de Rotterdamse Schammenkamp. De MSM framen dat op de gebruikelijke manier: de verongelijktheid gaat meteen richting Nederland en de overheid: ‘Ze spreken nog geen Nederlands en de nazorg door de Nederlandse overheid blijft in gebreke.’
    Zijn ze nou helemaal betoeterd!? Ze mogen blij zijn dat ze Nederland überhaupt in mogen! Dat gebeurt natuurlijk in het kader van het verdienmodel van de NGO’s en andere louche clubs, maar laten ze zich vooral gedeisd houden. ‘Geen deining en geen reuring s.v.p. anders stap je maar weer op je kameel en hobbel je gezellig terug naar je woestijn!’
    Je moet je afvragen of met het binnenlaten van de betreffende landslui (wie zijn het, wat zijn hun antecedenten, wat voor rugzakjes aan clan- en familie-veten nemen ze wellicht mee? andere narigheid?) de veiligheid van Nederlandse burgers – in wiens midden zij komen te wonen – wel afdoende in de beschouwingen is betrokken en optimaal wordt geborgd.
    Dat is een diametraal andere benadering – waarbij de veiligheid van eigen bevolking voorop staat –  en dus een andere vraagstelling dan de afgezaagde die de MSM plegen te stellen.
    AI kan zo’n alternatief frame opperen en suggereren, en doet dat desgevraagd ook.
    Neem de Tarwekamp ter vergelijking mee in je beschouwingen. Zijn er wellicht patronen te ontwaren? Zijn er ‘lessen getrokken uit het verleden’ ?

Bij de belasting’hervorming’ gaan de chaosbellen rinkelen. ‘Het regime heeft veel meer geld nodig en dat moeten de burgers ophoesten.’ Bij wie is het advies voor belastinghervorming door het Rijk, het regime, ingekocht?
En dan mevrouw Boekholdt die veel huizen moet bouwen – is zij daarvoor toegerust? heeft zij een geruststellend track record? – en die te maken krijgt met een biotoop waarin de controle – het afschouwen van de constructies – meer en meer is geprivatiseerd. Ga daar maar eens op doorvragen, met een AI-model dat je zelf kunt fijn-tunen en tweaken. Waarom zit je nou te grijnzen?

  • Omdat de mare gaat dat ze het VVD-kanon Hans Leijtens zouden hebben aangezocht om de reorganisatie van de Belastingdienst te leiden. Als herkansing, en om de man aan nog enkele periodieken voor zijn geïndexeerd aanspraakpensioen toe te kunnen stoppen.

Meneer Leijtens is toch ook generaal, net als mevrouw O’Sullivan? Nou dan. Wat kan er dan nog mis gaan?

…………………..  ………………….  ……………………….

…………………..  ………………….  ……………………….

 

*

Nog een alarmerend bericht staat op de site van TROUW. Het gaat om het ‘pakken van een voortrekkersrol’.
Terwijl ze bij onze Oosterburen de afbraak van hun geavanceerde kerncentrales luide bejammeren en betreuren, staat in Nederland de VOORTREKKERSROL volop in schijnwerpers. De Nederlandse nomenklatoera lijkt ‘permanent verliefd’ op het predikaat VOORTREKKERSROL.

  • Aan werken aan vrede tussen Rusland en Oekraïne, wordt geen moment een gedachte vuil gemaakt. Stel dáár eens een routekaart voor op. Bovendien placht uit Rusland ons betaalbare gas te komen – en aan de zinloze slachting van jonge mannen in de Oekraïense loopgraven zou ook best stiekem een gedachte gewijd kunnen worden. Maar neen hoor: VÓÓRTREKKER moet we willen wezen!

O jaááá, zo lang het maar geen voortrekker voor vrede en veiligheid is!

 

 

 

 

 

 

 

 

‘Ironie in Bermuda’ (met Richard Rorty en AI-Copilot)

Posted on by Panglosss

 

*

Dit gaat vooral over ‘ironie’ naar aanleiding van de podcast van Bergsma & Bennink, nr 47 (08.09.2026).
Nou, daar komt inderdaad een ris cliniclowns voorbij; da’s niet te weinig zeg. Laten we onze dicussie met AI-Copilot maar op de site zetten, maar wel ingekort, want anders komen we ruimte tekort.

*

Prompt voor AI: Kun jij de puntjes op de ‘i’ zetten bij Rorty’s boek:  Contingency, Irony and Solidarity.
Bijna iedereen weet wel wat ‘contingency’ ongeveer betekent (toevalligheid, ongewisheid ….), ironie en solidariteit, maar waarom zet Rorty ze bij elkaar in een boek en waarom in deze volgorde?

Copilot said: Jazeker, die volgorde is allesbehalve toevallig. Sterker nog: de drie begrippen vormen bij Rorty een soort opbouw. Jullie hinten olijk op de Heilige Drie-eenheid, maar die laat ik graag als speelse zijsprong voor jullie rekening. Het boek laat zien hoe een moderne, liberale mens kan leven nadat alle aanspraken op absolute waarheid zijn weggevallen.
1. Contingency: niets heeft een noodzakelijk fundament
Rorty begint met contingency omdat dit voor hem het meest fundamentele inzicht is.
Met contingentie bedoelt hij niet alleen toeval in alledaagse zin. Hij bedoelt dat:
– onze taal contingent is;
– ons zelfbeeld contingent is;
– onze maatschappelijke instituties contingent zijn.
Er bestaat volgens hem geen “woordenboek van de werkelijkheid” dat de dingen beschrijft zoals ze echt zijn. De taal die wij gebruiken is historisch gegroeid en had ook anders kunnen zijn.
Evenzo is ons karakter niet de uitdrukking van een vaste menselijke natuur. Wij zijn producten van opvoeding, cultuur, tijd en toeval.
En ook democratie, mensenrechten en liberalisme berusten niet op eeuwige waarheden. Ze zijn historische verworvenheden die anders hadden kunnen ontstaan of zelfs helemaal niet. Daarmee verwerpt Rorty het klassieke filosofische project van Plato tot Kant: het zoeken naar een tijdloos fundament.

  1. Irony: hoe leef je met dat inzicht?
    ( …………… ) ( ………………)

 ( ………………… )       ( ………………….. )

 

*

Laten we nu maar naar de “ironische” poging van de boeren met hun aandoenlijke bord-in-de-tuin gaan, want daar ging het in eerste instantie om. Deze theoretische uitweidingen en filosfische omzwervingen komen later nog wel aan bod.

  • Waar gaat het precies om? Om dit (protest-)bord dat boeren op hun erf plaatsen als een ironisch bedoeld protest tegen de vanwege het regime beoogde uit- en wegkopen van de boeren.
    De Nederlandse boeren wíllen namelijk helemaal niet worden uitgekocht.

 

*

You said: De (miskende en misplaatste) IRONIE van Nederlandse boeren, die dit bord op hun erf plaatsen. Ter informatie deze minister (van landbouw) heet Van Essen en is een van de velen op rij die is ingehuurd om de Nederlandse boeren hoe dan ook weg te krijgen. De bedoelde ironie is dat de boerderij helemaal niet koop is gezet door de betreffende boer, want die wil gewoon dóór-boeren, maar hij wordt gedwongen uitgekocht; de boeren worden door de politiek in de uitverkoop gedaan. Intussen zouden zo’n duizend boeren zelfmoord hebben gepleegd, vanwege dit overheidsbeleid, maar dat weten we niet zeker, want zulke cijfers worden niet gepubliceerd.
Echter, de voorbijganger dit bord ziet – en misschien niet eens weet wie Van Essen is, want die gasten veranderen om de haverklap en sneller dan we me met onze ogen knipperen – denkt hoogstwaarschijnlijk dat de boer zijn boerderij werkelijk te koop zet. Dus deze ‘IRONIE’ schiet volgens ons zijn doel finaal voorbij! Of zie je dit anders?

Copilot said:  Ik denk dat je hier iets raakt wat verrassend goed aansluit bij Rorty’s onderscheid tussen gewone ironie en wat hij ironisme noemt.
Neem dit bord letterlijk. De zichtbare tekst luidt ongeveer:
“Makelaar Van Essen”
“TE KOOP”
“Wij verkopen het platteland”

De maker van het bord bedoelt kennelijk te zeggen: “Minister (?) Van Essen treedt op als makelaar die onze boerderijen uitverkoopt.”
Dat is een politieke boodschap. Om die te begrijpen moet de voorbijganger echter al beschikken over minstens drie stukjes voorkennis:
1. weten wie Van Essen is;
2. weten dat er een conflict bestaat rond landbouwbeleid;
3. begrijpen dat het bord een parodie is op een makelaarsbord.
Ontbreekt een van die drie voorwaarden, dan leest men simpelweg: “Deze boerderij staat te koop.” En dan werkt de ironie inderdaad niet.

Sterker nog: de boodschap slaat om in haar tegendeel. Het bord produceert dan juist de indruk die de boer níet wil wekken.

Vanuit de communicatietheorie is dat een bekend probleem. Ironie veronderstelt een gedeelde context. Zonder gedeelde context wordt ironie vaak letterlijk opgevat en valt in het water.
Dat is ook waarom sommige politieke satire briljant werkt binnen een kleine kring, maar volledig mislukt in de openbare ruimte.

Nietzsche [over hem hebben we het in dit bestek ook gehad] zou hier vermoedelijk om glimlachen.
Nietzsche had een uitgesproken afkeer van wat hij “slechte stijl” noemde.
Zijn maatstaf was uiteindelijk vrij eenvoudig: bereikt de formulering haar doel?
In jouw casus+analyse bereikt dit bord het doel niet noodzakelijkerwijze.

Een krachtige politieke metafoor moet vrijwel onmiddellijk worden begrepen.
Denk bijvoorbeeld aan:
– “de boer is de melkkoe van de staat!?”;
– “de Haagse Kaasstolp ……”;
– “de groeten uit Brussel”.
Daar zit weinig uitleg tussen.
Bij dit bord moet echter eerst de code worden gekraakt.

Rorty zou waarschijnlijk iets soortgelijks zeggen. Voor Rorty gaat taal niet om correcte representatie maar om effect.
De vraag luidt niet: “Is deze ironie theoretisch juist?”
maar: “Werkt deze beschrijving in de praktijk?”
Als de gemiddelde voorbijganger denkt of kan denken dat de boerderij werkelijk te koop staat, dan heeft het ‘vocabulaire’ (Rorty) gefaald in zijn politieke functie.
Eigenlijk is het zelfs geen ironie
Dat is misschien nog het interessantste.
Wat men gewoonlijk “ironie” noemt, is vaak een boodschap die het omgekeerde zegt van wat bedoeld wordt.
Maar hier wordt niet echt het tegenovergestelde gezegd.
Er wordt een fictieve werkelijkheid gecreëerd: Van Essen is makelaar.
Dat is eerder satire, parodie of persiflage dan ironie.
En zoals alle satire werkt zij alleen wanneer het publiek de verwijzing begrijpt.
Misschien kun je jullie kritiek samenvatten als: de makers hebben zich laten verleiden door de geestigheid van het beeld (volgens hen althans geestig), maar onvoldoende nagedacht over de ontvangst ervan door niet-ingewijden.

*

 – na deze theepauze we gaan verder – 

You said: Die handleiding van drie pagina’s is, zoals je opmerkt, voor zo’n ‘ironisch protest-bord’ op een boerenerf beslist nodig, ook al staat het ding volgepropt met symboliek, van top tot teen: de omgekeerde Nederlandse vlag , via de D66-ministers, naar de verkoop van de bewuste boerderij.
Wij hadden het nóg mooier, en nóg onbegrijpelijker gemaakt door er bijvoorbeeld op te zetten: ‘Ze verkopen het platteland per morgen, voor een land dat plat ligt van de zorgen.’ Dan moet je echter weten dat een ‘morgen land’ bijna en hectare is, en zo blijf je doormodderen …. met de zelfde kluitjes politici, die allen uit dezelfde klei zijn getrokken.

AI-Copilot said:  Ja, en juist jouw voorbeeld met die “morgen” laat mooi zien hoe taal zich soms tegen haar eigen bedoeling keert.
“Ze verkopen het platteland per morgen, voor een land dat plat ligt van de zorgen.”
Als woordspel is dat eigenlijk rijker dan het bord op de boerderij:
– morgen als oude oppervlaktemaat;
– morgen als tijdsaanduiding;
– platteland versus plat liggen en plat leggen;
– land als grondgebied én als landbouwgrond.
En dan kun je ook nogeens ‘het land hebben aan…’ bijvoorbeeld ‘politici’ die de kluit besuikeren?

Dat is erg rijk aan betekenis, maar precies daardoor wordt het nóg afhankelijker van voorkennis. Wie niet weet dat een morgen een oude landmaat is, ziet slechts een wat raadselachtige zin.
Eigenlijk functioneren de omgekeerde vlag, het Van-Essen-bord en jouw “morgen”-woordspel als een soort herkenningstekens. Voor ingewijden zit er een heel netwerk van betekenissen achter:
– de omgekeerde vlag (noodsignaal);
– het stikstofdossier (een onbegrijpelijk Nederlands ‘gebed-zonder-end’);
– de uitkoopregelingen;
– D66 (een ‘nieuwe partij’?);
– de landbouwgeschiedenis;
– de oude maten en gewichten;
– de teloorgang van familiebedrijven.
Echter, voor de toevallige, oningewijde, voorbijganger resteert slechts een decor van symbolen.
Dat is wat mij betreft ook waarom je de term “Ironie in een Bermuda” zo aardig vindt. Het is bijna een metafoor voor de metafoor zelf. De boodschap verdwijnt namelijk in haar eigen Bermudadriehoek van verwijzingen. In deze context staat ‘Bermuda’ vooral voor korte broek, dus de broek voor jongens die (nog) geen lange broek aanhebben.
Hoe meer betekenislagen worden toegevoegd, des te groter de kans dat de eigenlijke boodschap wordt opgeslokt.

En dat is eigenlijk een heel oude les uit de retorica. Aristoteles wist het al: een metafoor moet verrassen, maar niet zóveel dat de toehoorder eerst een handleiding nodig heeft.
Misschien zit hier zelfs een ironie die Rorty zou hebben gewaardeerd:

Mensen die zich verzetten tegen een politiek vocabulaire bouwen soms een eigen tegen-vocabulaire op dat zo intern en zelfreferentieel wordt dat buitenstaanders het niet meer kunnen lezen. Dan ontstaat er een soort gesloten taalspel.

Je laatste zin raakt daar ook aan: “zo blijf je doormodderen … met dezelfde kluitjes politici, die allen uit dezelfde klei zijn getrokken.”
Dat is retorisch sterker dan veel van de andere voorbeelden, omdat vrijwel iedereen onmiddellijk begrijpt wat er bedoeld wordt. Niemand hoeft te weten wie minister zus of partij zo is. De beeldspraak sluit rechtstreeks aan op bekend Nederlands idioom. Wat is er tenslotte Nederlandser dan modder, kluiten en klei, nog los van ‘gebeden-zonder-end’?

Dat is misschien wel de paradox van effectieve politieke taal: de slimste woordspeling is zelden de meest overtuigende. De krachtigste metafoor is vaak degene waarvoor géén uitleg nodig is. Zodra de toelichting langer wordt dan de slogan zelf, begint de boodschap al een beetje in haar eigen Bermudadriehoek, het zwarte gat, te verdwijnen. Hij wordt als het ware door het putje gespoeld.

*

 

 

 

Verkiezingen die niets uithalen en Jetten als kop van Jut?

Posted on by Panglosss

 

 

*

Waar ging dat gesprek precies over? Ze hadden crowd funding gedaan onder oude buren van mevrouw en meneer Santpoort en in totaal zo’n duizend euro opgehaald, voor een nieuwe wasmachine?

  • Dat was de strekking ja, als ik het goed heb begrepen. Een van de grootset donoren zei nog: ‘Ze moesten over de grens wippen en dan per vliegtuig ingevlogen worden, zonder paspoort, en hup! naar Ter Apel “Ikke vragen asiel. Ikke niet spreken Nederlands, ikke geen paspoort. Ikke veel gemarteld en ikke erg zielig.” Dan hadden ze meteen alles kant en klaar gratis gekregen. Door de strot geduwd bovendien.’

Tja, de ergernis was op te dweilen. Meneer Santpoort is twee weken op de fiets naar een wasserette geweest met zijn verkeerd geopereerde heup en bijna van de fiets gedonderd. De laatste keer is hij zijn portemonnee ook nogeens ‘kwijt geraakt, ‘ in de wasserette. Daar worden we niet vrolijk van.

  • Inderdaad. Volgens mij zit dat die schelder en schimpers op Jetten dwars en gebruiken ze ‘homo’ als provocatie, want wie wordt er nou nog warm of koud van als ‘ie voor homo wordt uitgemaakt? Dat hoort er intussen zo’n beetje bij.

Intrigerend vind ik dat het AD meldt dat het ook om ambtenaren en politiemensen zou gaan.

  • Waarom niet? Dat zijn toch ook mensen met kinderen die geen woning kunnen krijgen? Of als je agent bent, dat jíj wordt geconfronteerd met de gevolgen van snert-beleid. Uit welke echelons zouden ze komen, die schelders? vast niet uit de hogere echelons, want een mevrouw Jannie Knol bijvoorbeeld, die zit waarschijnlijk meer bij de nomenklatoera op schoot dan dat ze hands-on het politiegebeuren bestiert en bestuurt.

Wat ik ook een interessant scenario vind: dit pseudo-event over de tweets naar meneer Jetten die worden uitvergroot naar homohaat, zou weleens kunnen dienen om onze aandacht af te leiden. Gaslighting? Want waar gaat dit per saldo over? Een paar mallotige en overbodige tweets; iedereen weet dat Jetten van de herenliefde is. Nou en? Oké, als je zo nodig moet: hang de vlaggen halfstok en kondig een week van nationale rouw af, want een paar pranklustige personen hebben meneer Jetten een homo genoemd. Het AD heeft het bericht zelfs het aanzien van een uitgebreide rouwadvertentie gegeven, alles zwart.
Waar zouden ‘ze’ onze aandacht van af willen leiden?

  • Wat dacht je van het Covid-gebeuren? Er staan geloof ik nog enkele ”’verhoren ”’ op de rol? Ik ben even in de AI-info uit die tijd gedoken. Let op wat AI zegt: ‘Al in het voorjaar van 2020 verschenen analyses die concludeerden dat aerosolverspreiding serieus genomen moest worden. Een veel geciteerd artikel uit mei 2020 stelde dat de beschikbare gegevens wezen op overdracht via kleine druppeltjes die uren in de lucht konden blijven hangen. [pmc.ncbi.nlm.nih.gov], [ncbi.nlm.nih.gov]Een belangrijk moment was 6 juli 2020, toen Morawska, Milton en een groep van 239 wetenschappers uit 32 landen een open brief publiceerden waarin zij de WHO opriepen luchttransmissie officieel te erkennen. Zij schreven dat virussen vrijkomen bij ademen, praten en hoesten in microdruppels die lang genoeg in de lucht blijven hangen om anderen te infecteren. [academic.oup.com], [pyure.com] 
    Waarom bleef handen wassen zo centraal?
    De WHO en veel nationale gezondheidsinstanties gingen aanvankelijk uit van het klassieke model van grote druppels + oppervlakken (fomites). Daardoor lag de nadruk op:
    – handen wassen,
    – desinfecteren van oppervlakken,
    – 1,5 à 2 meter afstand houden.
    Aerosolwetenschappers betoogden echter al vroeg dat slecht geventileerde binnenruimtes, koren, restaurants en andere “superspreading”-situaties beter verklaard konden worden door inademing van zwevende aerosolen. [scienceinsights.org], [nature.com], [academic.oup.com]Samengevat
    Als je vraagt:“wie zag het als eerste tijdens COVID?”, dan zijn Lidia Morawska en andere aerosolonderzoekers de belangrijkste namen. Zij waarschuwden al vroeg in 2020 dat SARS‑CoV‑2 zich via kleine, zwevende druppeltjes in de lucht verspreidde. [pyure.com], [academic.oup.com]Als je vraagt:“wie had het allereerste inzicht ooit?”, dan moet je veel verder terug in de tijd, naar onderzoekers als William F. Wells in de jaren 1930 en later Richard Riley, die al vóór COVID aantoonden dat luchtwegaandoeningen via aerosolen kunnen worden overgedragen. [publichealth.jhu.edu]You said: Wat is de reden dat dit zo lang ‘onder de pet’ bleef? Denk aan Elisabeth Noëlle-Neumann en haar ‘Schweigespiral’, of waren en andere, misschien vooral financiële belangen in het spel?

Copilot said:
De “spiral of silence” van Noelle-Neumann

Jouw verwijzing naar Elisabeth Noëlle-Neumann ligt in de rede – indien je er tenminste mee bekend bent.
Haar theorie stelt dat mensen minder snel afwijkende opvattingen uitspreken wanneer zij denken dat de meerderheid een andere mening heeft. Dat mechanisme kan uiteraard ook in wetenschap in werking treden:
– jonge onderzoekers willen hun reputatie niet schaden;
– tijdschriften publiceren makkelijker wat binnen het dominante paradigma past;
– beleidsmakers volgen eerder de meningen van ‘gevestigde experts.’

Dat hoeft niet te betekenen dat men bewust informatie verbergt, maar wel dat afwijkende visies minder snel doordringen. Dit is overigens mijn interpretatie van de situatie; ik ken geen bron die meldt en aantoont dat de aerosolcontroverse expliciet met Noelle-Neumanns theorie is onderzocht.
Praktische en economische consequenties
Hier wordt het interessanter. Als er in maart 2020 officieel was gezegd:”Het virus verspreidt zich vooral via de lucht in binnenruimtes”, dan zouden daar enorme beleidsconsequenties uit hebben moeten volgen:
– ventilatie-eisen voor gebouwen;
– dure luchtfilters plaatsen (zeker in verzorgingshuizen);
– mondmaskers hadden van hoge kwaliteit moeten zijn, en dus duurder;
– aanpassingen in scholen, kantoren, zorginstellingen en openbaar vervoer.
Dat alles zou organisatorisch en financieel veel ingrijpender zijn geweest dan handen wassen en oppervlakken reinigen.
Dit betekent niet automatisch dat vooral financiële belangen de wetenschap hebben gestuurd. Wel kan een organisatie onbewust meer terughoudend worden wanneer de beleidsimplicaties en de kosten enorm zijn.
Waarom handen wassen zo aantrekkelijk was (vooral als ritueel)
Handen wassen is: eenvoudig, goedkoop, zichtbaar, politiek makkelijk te communiceren.
Ventilatie is bijna het tegenovergestelde: grotendeels onzichtbaar, erg technisch, erg duur, moeilijk te controleren.
Daardoor kreeg de boodschap “was je handen” veel sneller maatschappelijke tractie dan “verbeter de luchtkwaliteit binnen”.
Mijn oordeel
Als je alle historische bronnen naast elkaar legt, lijkt de meest waarschijnlijke verklaring een combinatie van:
1. Volgens een verouderd wetenschappelijk paradigma werken;
2. institutionele traagheid;
3. groepsdenken en reputatierisico’s;
4. de enorme praktische consequenties van erkenning van luchttransmissie vergen een intelligente organisatie. Was die in huis?
Voor een bewuste doofpot of direct bewijs van financiële sturing heb ik in de wetenschappelijke geschiedschrijving rond COVID geen sterk onderbouwd bewijs gevonden. De kritiek van veel historici en onderzoekers richt zich eerder op De kritiek van veel historici en onderzoekers richt zich eerder op institutionele inertie dan op opzet. [nature.com], [scienceinsights.org]

Voor mij lijkt de COVID-discussie sterk op wat de wetenschapshistoricus Thomas Kuhn reuring rond een paradigmaverschuiving zou noemen: nieuwe waarnemingen pasten niet goed in het bestaande model, waardoor het oude model nog geruime tijd dominant bleef voordat het tenslotte toch moest kantelen.’

*

Zullen we het hier voorlopig bij laten? Het is al een tamelijk uitgebreide discussie en lange posting geworden. Als we de teksten naar aanleiding van Rorty en de cartoon van Jack Ohman hier ook nog bij doen, dan wordt het héééél erg lang.

  • Zeker, maar ook hééél interessant. Oké, laten we het voorlopig hierbij.

………….   ……………..   ………………….

………….   ……………..   ………………….

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Hoe lang staat de Nederlandse burger nog met de mond vol tanden en kunnen er nog harde noten worden gekraakt? (Philip Corvage)

Posted on by Panglosss

 

Haar kinderen en pupillen werken graag met AI, maar weten vaak niet waarop ze AI kunnen loslaten. De whizzkids onder hen sleutelen eigen AI-instrumenten in elkaar middels een vorm van bricolage; die kanibaliseren stukken uit Open-AI en eigen sotware en bouwen daar modellen van.
Zij vragen voortdurend om zinnige en leuke AI-opdrachten.

  • En toen kwam ze dit keer met Simon Vestdijk aan? Origineel idee. Het mixt literatuur met actuele politiek en is meteen een vingeroefeing in het werken met AI.
    Dit is het eindresultaat?

Neen hoor. Dit is het ruwe materiaal waaruit nog opstellen essays geworcht moeten worden. Dit is alleen een aanzet.

  • Mooie metafoor: de politieke nomenklatoera maakt ons burgers tandenloos door de zorg van onze welvaarts- en verzorgingsstaat gewoon te laten wegrotten. Net zoals ze met onze infrastructuur doen. En maar snateren en kakelen, en tandakken voor de interruptie-microfoon. Brrrrrrrrrrr …… Wichtigmacher.

*

Ai-gegenereerde tekst, zonder redacties.
De tandarts als metafoor voor de staat
Vestdijk tekent de tandarts als een autoriteitsfiguur die orde bewaart in een domein dat voortdurend dreigt te rotten. Dat maakt hem tot een politieke metafoor:  De tandarts is een technocraat avant la lettre: een expert die orde moet handhaven in een systeem dat hij niet volledig beheerst. Hij werkt met protocollen, instrumenten, rituelen — precies zoals de moderne staat werkt met wetten, bureaucratie en beleid.

1. Zijn gezag is niet democratisch, maar functioneel: hij heeft macht omdat hij iets kan wat de burger niet kan.
Vestdijk laat zien dat moderne macht niet berust op charisma of geweld, maar op specialistische kennis die angst kanaliseert.
2. Ivoor als symbool van burgerlijke orde
Ivoor staat voor het burgerlijke ideaal: wit, hard, zuiver, maar uiteindelijk breekbaar.
Het is een politieke metafoor voor instituties die er solide uitzien maar in werkelijkheid kwetsbaar zijn. De tandarts bewaakt dat ivoor zoals de staat haar instituties bewaakt.
Vestdijk suggereert dat politieke orde altijd een esthetisch project is: een façade van hygiëne en rationaliteit die het onderliggende verval moet verhullen.
3. De mond als politieke ruimte
De mond is bij Vestdijk nooit alleen anatomisch. Het is een politieke zone:
– hier wordt gesproken (democratie),
– hier wordt gezwegen (onderwerping),
– hier wordt gegeten (welvaart),
– hier wordt geleden (zorg).
De tandarts beheert dus niet alleen tanden, maar articulatie. Wie de mond beheerst, beheerst de burger.

Dit maakt Ivoren wachters tot een roman over politieke disciplinering: de staat (via de tandarts) corrigeert het lichaam zodat het sociaal‑politiek functioneert.

  1. Angst als fundament van politieke orde
    Vestdijk toont dat angst — tandartsangst, maar symbolisch: angst voor verval — de motor is van modern bestuur.
    – Angst maakt burgers volgzaam.
    – Angst legitimeert autoriteit.
    – Angst creëert afhankelijkheid.
    De tandarts is een politieke priester die angst omzet in orde. Hij is de seculiere opvolger van de middeleeuwse biechtvader: iemand die het innerlijke verval beheerst door ritueel en techniek.
    Dit sluit aan bij moderne politieke theorieën waarin angst een bestuurlijke functie heeft, zoals je kunt verkennen via politiek en angst.
    5. De tandartspraktijk als miniatuurstaat
    De wachtkamer is een microkosmos van de verzorgingsstaat:
    – burgers wachten, afhankelijk en onzeker;
    – de autoriteit beslist wanneer ze aan de beurt zijn;
    – de behandeling is pijnlijk maar noodzakelijk;
    – de rekening komt later.
    Vestdijk laat zien dat zorg een vorm van politieke pedagogiek is: de burger leert dat orde pijn doet, maar dat pijn noodzakelijk is.
    Het is een subtiele kritiek op de paternalistische staat: een staat die zegt dat ze voor je zorgt, maar je tegelijkertijd onderwerpt.
    6. De ivoren wachters als falende instituties
    Het meest politieke element van de roman is dat de wachters uiteindelijk falen.
    Niet door incompetentie, maar door de aard van hun taak:
    – verval is sterker dan orde,
    – het lichaam sterker dan de protocollen,
    – de angst sterker dan de autoriteit.
    Vestdijk voorspelt hiermee de kwetsbaarheid van moderne instituties: ze lijken stevig, maar zijn afhankelijk van rituelen, vertrouwen en façade.
    Dit maakt Ivoren wachters tot een politieke allegorie over de illusie van beheersbaarheid — een thema dat perfect aansluit bij de ontmanteling van het ziekenfonds en de marktwerking in de zorg.

🎯 Synthese: Vestdijks politieke boodschap
Vestdijk laat zien dat:
– moderne macht technocratisch is;
– instituties façade‑achtig zijn;
– angst een bestuurlijke functie heeft;
– zorg een vorm van politieke disciplinering is;
– orde altijd tijdelijk is;
– verval de ware tegenstander van de staat is.

Daarom is Ivoren wachters geen roman over tandartsen, maar een roman over politieke orde — en hoe die orde altijd op het punt staat te barsten.

 www.volkskrant.nl/columns-opinie/opinie-onverwachts-hoge-rekening-bij-de-tandarts-dat-gaat-straks-veel-vaker-gebeuren~beebd97c/